Kalendarium ciążowe

Dziecko
1 tydzień ciąży
W jajowodzie dochodzi do zapłodnienia
po przeniknięciu plemnika do wnętrza komórki
jajowej, tworzy się komórka tzw. zygota, zawierająca
całą informację genetyczną - zapis cech obojga
rodziców, Zygota z kolei ulega dalszym podziałom
na komórki, po ok. 4 dniach dociera do macicy. Wielkość
zarodka ok. 0,1 - 0,2 mm

2 tydzień ciąży
Komórki powstałe po podziale dają początek zarodka, który
w drugim tygodniu ciąży zagnieżdża się w macicy, z części
komórek powstaje owodnia - zamknięty worek z płynem
owodniowym, w którym przez najbliższe 9 miesięcy będzie żyło
nasze dziecko. Zamknięty pęcherz chroni dziecko i stwarza
warunki do jego prawidłowego rozwoju. Wielkość zarodka
ok. 0,2-03 mm

3 tydzień ciąży
Wytwarzają się trzy listki zarodkowe, z których będą powstawać: nabłonek przewodu pokarmowego, pęcherza moczowego i układu oddechowego, tkanka łączna, mięśnie, kości, chrząstki, układ krążenia i układ moczowy, mózg i pozostałe części układu nerwowego, włosy, paznokcie i naskórek. Powstaje także zawiązek serca, zaczyna się tworzyć układ krążenia. Już w 21 dniu ciąży wyczuwalne jest bicie serduszka u naszego dziecka. Wielkość zarodka ok. 2,5 - 3 mm.

4 tydzień ciąży
W tym tygodniu powstają już fałdki - pierwsze zalążki rączek i nóżek, zgrubienia po bokach głowy, które są zalążkami oczu, dołki uszne, które są zalążkami ucha środkowego. Zaczyna się tworzyć przewód pokarmowy, usta łączą się z jego powstającym fragmentem. Zaczynają powstawać zalążki, z których będą się kształtować w późniejszym czasie organy wewnętrzne takie jak nerki, żołądek, wątroba, pęcherzyk żółciowy, dwunastnica, płuca. W tym, czasie powstaje także pępowina, którą dostarczany jest dziecku tlen oraz składniki odżywcze od matki. Wielkość zarodka ok. 6 mm.

Mama
W pierwszych tygodniach ciąży w twoim organizmie zaczynają rządzić hormony niezbędne do utrzymania ciąży i rozwoju płodu. Możesz czuć się nadzwyczaj dobrze, nie odczuwając żadnych objawów, ale możesz także odczuwać ciągłe zmęczenie, senność i osłabienie. Możesz stracić apetyt lub przeciwnie odczuwać łaknienie na pewną grupę produktów. Możesz być także w grupie kobiet, które męczą poranne nudności lub wymioty czy zgaga. W pierwszych tygodniach ciąży wiele kobiet traci na wadze ok. 2 - 4 kg, jednak nie na długo. W stosownym czasie organizm z powrotem zaczyna przybierać na wadze. Przygotuj się na dyskomfort związany z nabrzmiałymi, ciężkimi piersiami. Powinnaś nadal przyjmować kwas foliowy lub witaminy dla kobiet w ciąży, które w swoim składzie zawierają także dzienną porcję kwasu – zapytaj o to swojego lekarza. Od tego momentu bądź ostrożna w przyjmowaniu lekarstw, nie bierz nic bez wcześniejszej konsultacji z lekarzem, ponieważ wszystko co jesz i zażywasz może mieć wpływ na rozwijający się w tobie płód. Zwracaj uwagę na codzienną dietę czyli nie jedz za dwóch tylko dla dwóch: odżywiaj się zdrowo tak, aby dostarczyć dziecku niezbędne witaminy.

Badania kontrolne
Podczas pierwszej wizyty u ginekologa lekarz przeprowadzi wywiad medyczny, zakłada kartę ciąży i wyznacza kalendarz kolejnych wizyt. Przy prawidłowo przebiegającej ciąży do 32 tyg. wizyty będą miały miejsce raz w miesiącu, do 36 tyg. będą już częstsze - min. co dwa tygodnie, natomiast po 36 tyg. ciąży już raz na tydzień, w ostatnich tygodniach ciąży należy kontrolnie chodzić co kilka dni do szpitala na badania KTG, w celu obserwacji tętna dziecka. Lekarz prawdopodobnie zleci ci także zrobienie podstawowych badań: morfologii krwi, ogólne badanie moczu, stężenie glukozy w surowicy krwi, cytologię, badanie na obecność przeciwciał w kierunku toksoplazmozy, różyczki, cytomegalii oraz ustalenie grupy krwi i czynnika Rh - jeżeli jweszcze nie masz takiego badania, zaleca się także badania w kierunku oznaczenia przeciwciał odpornościowych w kierunku konfliktu serologicznego.

Dziecko
5 tydzień ciąży
Wytworzona pępowina dostarcza maleństwu
składniki odżywcze z łożyska. Zaczyna kształtować
się cewa nerwowa, z której powstanie kora mózgowa.
Na tym etapie ciąży głowa zarodka stanowi aż ½ jego
wielkości. W sercu zaczynają rozwijać się 4 komory.
Fałdki stanowiące zalążek nóżek i rączek zaczynają tworzyć
zarys dłoni i stóp. Ponadto zaczynają kształtować się organy
wewnętrzne takie jak płuca, nerki, trzustka, śledziona.
Wielkość zarodka ok. 9 mm.

6 tydzień ciąży
Serduszko z 4 komorami, bije prawidłowo ok. 144 razy na min.
(dla porównania, u dorosłej osoby w spoczynku serce bije
60 - 100 razy na minutę). Zarodek ma kształt małej kijanki,
w górnej części wykształcają się fałdki, z których powstanie
twarz, broda, policzki, szczęka, podniebienie, w tym czasie
powstają także zawiązki oczu, uszu. Z cewy nerwowej
zaczyna tworzyć się rdzeń kręgowy, pojawia się barwnik
siatkówki. Wielkość zarodka ok.12 mm.

7 tydzień ciąży
Na dobre zaczyna się rozwój mózgu, wyodrębniają się przodo, śród- i tyło-mózgowie. Wykształcają się zalążki rączek - ramię, przedramię, dłoń, palce i zalążki nóżek - udo, podudzie, stopy z palcami. Na twarzy pojawiają się zalążki nosa i powiek. Wielkość zarodka ok. 15 - 20 mm

8 tydzień ciąży
Nadal trwa rozwój rączek i nóżek, kształtują się zalążki paluszków. Również zaczynają się kształtować organy wewnętrzne, jelita, które już na tym wczesnym etapie zaczynają pracować. Ciągle rozwija się system nerwowy. Zaczynają kształtować się niektóre organy wewnętrzne - nerki, wątroba, płuca oraz jelita, które już funkcjonują.

Mama
Tak jak w pierwszym miesiącu ciąży nadal możesz odczuwać senność, zmęczenie, nudności lub mieć poranne wymioty. Z powodu ciągle rosnącej ilości hormonów w twoim organizmie wciąż możesz zauważyć u siebie zmienność nastrojów. Burza hormonów, powoduje również problemy z cerą na twarzy, swędzenie i suchość skóry, dlatego używaj odpowiednich kremów nawilżających, jak również preparatów na rozstępy, które mogą pojawić się na brzuchu, piersiach czy udach. Po 6 tyg. możesz mieć problemy z zaparciami, zwiększona ilością hormonu progesteronu, spowalnia funkcjonowanie przewodu pokarmowego. W tym okresie jedz dużo owoców !!, ponieważ pomagają zwalczyć te dolegliwości. Piersi zwiększają swoją objętość, stają się napięte i bardzo wrażliwe. Na brzuchu i piersiach możesz zauważyć bardziej widoczną niż do tej pory siatkę żył, spowodowane jest to zwiększoną ilością krwi, niezbędną do ukrwienia macicy i łożyska. U osób ze skłonnościami już teraz mogą wystąpić żylaki, siedząc nie zakładaj nogi na nogę! Zapytaj także lekarza jak możesz zaradzić tej dolegliwości. Prowadź higieniczny tryb życia, dużo odpoczywaj i zwracaj uwagę na swoją dietę. Jedz regularnie i zdrowo. Pij dużo wody od 1,5 do 2 l dziennie.

Badania kontrolne
Najczęściej pierwsza wizyta u ginekologa wypada w drugim miesiącu ciąży, ponieważ z reguły pod koniec 1-go miesiąca dowiadujemy się, że jesteśmy w ciąży. Należy więc zrobić wszystkie badania, które były wymienione w 1 miesiącu.

Dziecko
9 tydzień ciąży
Nadal obserwujemy rozwój rączek i nóżek, które na
tym etapie wydłużają się, a poszczególne ich części stają
się wyraźne, na paluszkach rąk i nóg powstają zalążki
paznokci. Kształt dzieciątka z kijanki „przybiera” już postać
ludzką. Wielkość zarodka ok. 2,5 cm

10 tydzień ciąży
Głowa dziecka cały czas rośnie, powoli zaczynamy obserwować
unoszenie się jej w stosunku do tułowia. Twarz zarysowuje się
wyraźniej, wyodrębniają się policzki, nos, wargi, oczy są pokryte
powiekami. Zarówno oczy jak i uszy zaczynają zmieniać swoje
dotychczasowe położenie, tak aby w przyszłości wykształcić się
w prawidłowym miejscu. Wielkość zarodka ok. 3 cm.

11 tydzień ciąży
Serce maluszka jest już wykształcone, pompuje i dostarcza krew do wszystkich organów ciała, jego bicie jest już na tyle głośne, że można je usłyszeć podczas badania USG. Dziecko zaczyna reagować na hałas i światło. Choć jeszcze tego nie czujesz zaczyna się już poruszać poszczególnymi częściami swojego ciała. Wielkość zarodka ok. 5 - 6 cm

12 tydzień ciąży
Do końca wykształciły się prawie wszystkie części ciała oraz narządy płciowe (choć jest jeszcze za wcześnie, aby móc je dostrzec). Wielkość zarodka ok. 6,5 cm i waga ok.12 - 15 gr (jest wielkości kurzego jajka).

Mama
Już czas, aby ustąpiły wszystkie nieprzyjemne dolegliwości, senność, mdłości, wymioty, które być może miałaś. Teraz powinnaś czuć się lepiej i tryskać energią. Jeżeli chcesz, aby tak zostało do końca ciąży bądź aktywna, bo ciąża to nie choroba. Nie leż 9 miesięcy czekając na poród, oczywiście należy być jednocześnie ostrożnym. Możesz ćwiczyć czy chodzić na basen, wskazane są także spacery, które dotleniają ciebie i maluszka. Wszystkie formy aktywności fizycznej konsultuj z lekarzem, ponieważ każda ciąża przebiega inaczej, dlatego upewnij się, że nie ma żadnych przeciwwskazań do uprawiania sportu lub innych form aktywności. Piersi mogą zwiększyć swoją objętość i być ciągle nabrzmiałe i obolałe. Nogi także mogą ci dokuczać, dlatego śpiąc na boku wkładaj między nogi poduszkę, co pozwoli nie uciskać tętnicy i poprawi krążenie. W tym miesiącu będziesz bardziej wrażliwa na zapachy, zwiększy ci się apetyt, chętniej zaczniesz sięgać po słodkie i będziesz miewać zachcianki. Dlatego uważaj z jedzeniem niepotrzebnych kalorii, które i tak nie dostarczają dziecku żadnych wartości odżywczych. Twoje włosy staną się grubsze i zdrowsze. Zmiany zachodzące w twoim brzuszku zaczną być widoczne za zewnątrz. Brzuszek zacznie się delikatnie zaokrąglać, ciągle rosnąca macica sprawi, iż ucisk na pęcherz moczowy będzie większy co sprawi, że częściej zaczniesz odwiedzać toaletę. Powoli nadchodzi czas, aby rozglądnąć się za wygodnymi ubraniami ciążowymi.

Badania kontrolne
Wizyta kontrolna u lekarza, tak jak każda kolejna zacznie się od pomiaru ciśnienia, wysokie może być powodem wielu problemów zarówno dla mamy jak i dla dziecka. Poprzez naciskanie skóry w okolicach kostek i stóp lekarz sprawdzi czy organizm nie zatrzymuje zbyt dużo wody i czy nie robią się obrzęki na stopach i rękach. Dostaniesz skierowanie na badanie moczu, co pozwoli wykluczyć jakąkolwiek infekcję, badanie na zawartość białka (obecność białka w moczu w późnej ciąży jest objawem stanu przedrzucawkowego) oraz cukru, aby wykluczyć cukrzycę. Badanie palpacyjne pozwoli określić wielkość macicy i jej dna, badanie USG pozwoli sprawdzić wielkość i budowę płodu, mówiące o jego rozwoju.

Dziecko
13 tydzień ciąży
Początek II trymestru. Poszczególne organy
dziecka wykształcone w poprzednich tygodniach
w pełni funkcjonują, nerki produkują mocz, wątroba
wydziela żółć, trzustka insulinę. Główka w wyniku
ciągłego rozwoju mózgu staje się mniejsza i stanowi
już ½ długości ciała dziecka. Wielkość zarodka ok. 7 - 8 cm.

14 tydzień ciąży
Wykształciły się już przełyk, tchawica i krtań. Pracują mięśnie
twarzy, dziecko potrafi poruszać ustami, zaczyna także ćwiczyć
odruch przełykania połykając płyn owodniowy. Wykształcone
oczy i uszy znajdują się już na swoim miejscu. Zaczynają
funkcjonować niektóre mięśnie, dzięki czemu dziecko rusza
się coraz intensywniej. Wielkość zarodka ok. 8 - 10 cm,
waga ok. 50 - 60 g.

15 tydzień ciąży
Ciałko dziecka pokrywa delikatny meszek, przez przeźroczystą skórę widać naczynka krwionośne przez które przepływa krew. Potrafi ssać kciuka, co w tym momencie jest jego ulubionym zajęciem. Tkanka chrzęstna powoli zaczyna kostnieć. Wielkość zarodka ok. 11 - 12 cm, waga ok. 70 - 75 g.

16 tydzień ciąży
Dziecko rusza się wyraźnie, dzięki wykształconej partii mięśni powoli podnosi główkę i wyciąga szyję, porusza już rączkami i nóżkami. Dzięki wzmożonej ruchliwości dziecka możesz już odczuwać pierwsze ruchy, co będzie dla ciebie wspaniałym przeżyciem. Wielkość zarodka ok. 12 - 14 cm, waga ok. 100 - 120 g

Mama
Początek II trymestru zdecydowanie różni się od pierwszych 3 miesięcy ciąży, szczególnie dla tych kobiet, które ciężko przeszły przez pierwsze jej tygodnie. Obecnie zaczynasz mieć więcej energii i witalności, napełnia cię uczucie szczęścia i dumy - będziesz mamą!! Po trudnych tygodniach strachu, niepewności i wątpliwości twoja psychika powróci do normy. Zaczniesz nawet z powrotem myśleć o seksie i przyjemności jaką przynosi. Dzięki bardziej ukrwionej i elastycznej pochwie w czasie zbliżenia będziesz odczuwać więcej przyjemności. Twoje piersi mogą nadal zwiększać swoją objętość, ale już nie powinny sprawiać bólu. W tym miesiącu po raz pierwszy zaczniesz czuć ruchy dziecka tzw. „motylki”. Powoli zaczniesz tracić swoją figurę, a brzuszek zacznie się zaokrąglać, twoja waga do tej pory mogła wzrosnąć o ok.2 - 3 kg. Rosnąca macica uciska żyły miednicy, może to powodować niewielkie opuchnięcia w okolicy stóp i dłoni. Możesz odczuwać lekkie duszności, na wskutek zmian hormonalnych w organizmie, które powodują gromadzenie się płynu w płucach.

Badania kontrolne
Kolejna wizyta planowa rozpoczyna się kontrolą ciśnienia tętniczego, kontrolą obrzęków i opuchnięć w okolicy stóp, kostek i dłoni. Lekarz ocenia wzrost masy ciała, zbyt szybkie przybieranie na wadze nie jest wskazane, sygnalizuje ono, że należy przeprowadzić dodatkową konsultację lekarską. Powinnaś zrobić badanie moczu i krwi tak jak w poprzednim miesiącu. W czasie wizyty lekarz sprawdzi wielkość i wysokość dna macicy, a badanie USG pozwoli skontrolować rozwój dziecka.

Dziecko
17 tydzień ciąży
Dziecko rusza się coraz więcej, nadal ćwiczy
odruch ssania i połykania. Zaczynają rosnąć włoski
na głowie. Maluszek porusza już gałkami ocznymi, ale
powieki są nadal zamknięte. Powstają zawiązki zębów,
tkanka tłuszczowa zaczyna się pojawiać, jest ona bardzo
ważna, ponieważ utrzymuje odpowiednią ciepłotę ciała.
W tym tygodniu zaczynają wykształcać się organy płciowe.
Wielkość zarodka ok. 17cm, waga ok. 200g.

18 tydzień ciąży
Kształtują się linie papilarne na opuszkach palców u rąk i nóg
dziecka. Ciągle rozwija się układ pokarmowy, odruch połykania
płynu owodniowego w tym bardzo pomaga, połknięty płyn
przepływa już przez brzuch i jelita. Wielkość zarodka ok. 18cm,
waga ponad 200g
.
19 tydzień ciąży
W pełni rozwinięte i widoczne narządy płciowe mogą
pokazać nam już w czasie badania USG płeć dziecka.
Kształtują się brodawki sutkowe. Ręce i nogi wydłużają
się, ruchy dziecka są coraz lepiej odczuwalne. Wielkość zarodka ok. 18 - 20 cm, waga ok. 230 g.

20 tydzień ciąży
Mózg dziecka nadal się rozwija, niektóre zmysły są wykształcone, np. smak - dziecko reaguje na smak wód płodowych, po zjedzeniu przez ciebie czegoś słodkiego, możesz poczuć intensywniejsze ruchy - oznacza to że, maluszek lubi słodki smak. Dziecko może miewać czkawkę, następstwo ssania kciuka i połykania wód, która może trwać nawet kilka minut.

Mama
Już dobrze odczuwasz ruchy dziecka (przy pierwszej ciąży pierwsze ruchy odczuwalne są ok. 20 tyg., przy kolejnych już w 18 tyg.). Brzuszek coraz bardziej uwidacznia się, wiązadła podtrzymujące rosnącą macicę rozciągają się, w związku z tym możesz odczuwać bóle w podbrzuszu. W tym czasie może pojawić się brązowa linia biegnąca od spojenia łonowego w górę do pępka. Możesz odczuwać bóle nóg, miewać skurcze nocne w łydkach, które mogą być spowodowane niedoborem magnezu. W tym okresie dobrze jest spać na lewym boku, a nogi trzymać wyżej - poprawi to krążenie krwi. Hormony mogą powodować krwawienie dziąseł czy krwotoki z nosa. Może powrócić problem zaparć i hemoroidów, aby temu zapobiec pij dużo wody niegazowanej i jedz owoce. Spaceruj, wypoczywaj, skoncentruj się na sobie i dziecku. Od początku ciąży przybyło ci ok.4 - 5 kg.

Badania kontrolne
Kolejna wizyta planowa, kontrola ciśnienia tętniczego, obrzęków i opuchnięć w okolicy stóp, kostek
i dłoni. W czasie wizyty lekarz sprawdza palpacyjnie wielkość i wysokość dna macicy, wykonuje badanie USG, aby sprawdzić wielkość i rozwój płodu. Zleci ci zrobienie badanie moczu i krwi, aby wykluczyć niedobór żelaza.

Dziecko
21 tydzień ciąży
Dziecko staje się coraz bardziej aktywne,
zaczyna mieć już swoje stałe pory aktywności
i snu, podczas badania USG można podglądnąć
jego ulubione pozycje snu. Wielkość zarodka
ok. 21 - 22 cm, waga ok.320 – 390 g.

22 tydzień ciąży
Wykształciły się brwi i rzęsy, dziecko być może potrafi już
otwierać oczy. Wykształciły się także kości w rączkach
i nóżkach. W tym okresie maluszek ciężko pracuje ciągle
je zginając i prostując, nawet klaszcze w rączki. Wielkość
zarodka ok. 22 - 24 cm.

23 tydzień ciąży
Stwardniały kostki w uszach, można zacząć mówić, czytać
i śpiewać do naszego maleństwa, dziecko reaguje już
na głosy, szczególnie bliski jest mu twój głos, dlatego
rozmawiaj dużo ze swoim brzuszkiem, głaszcz go, zachęcaj
do tego również swojego partnera.
Wielkość dziecka ok. 24 - 26 cm.

24 tydzień ciąży
Dziecko staje się bardzo ruchliwe i coraz wyraźniej widać tworzącą się pod jego skórą warstwę tłuszczu. Wszystkie narządy oka są wykształcone, dzięki czemu reaguje na światło dochodzące z zewnątrz, kolor oka wykształci się w ciągu najbliższych tygodni. Dźwięki mogą go już drażnić, dlatego unikaj głośnej muzyki, zamiast niej wybieraj spokojne melodie. Wielkość dziecka ok. 26 - 30 cm, waga ok. 550 - 650 g.

Mama
Macica wciąż rośnie, brzuch zaczyna nabierać coraz większych rozmiarów i będzie powiększał się w szybszym tempie niż do tej pory, następuje poluzowanie stawów i ścięgien. Możesz zacząć odczuwać częstsze bóle pleców, które mogą ci towarzyszyć do końca ciąży. Rozciągająca się skóra brzucha może swędzieć, pamiętaj o stosowaniu odpowiednich kremów. Coraz częściej odczuwasz ruchy dziecka, czasem będą one mało komfortowe, ponieważ jest ono coraz większe. Powinnaś już pomyśleć o szkole rodzenia, jeżeli chcesz ją ukończyć przed wielkim finałem. Obserwuj swój organizm, aby nie doszło do wczesnego porodu, każde niepokojące objawy (skurcze, powtarzający się regularnie ból w dolnej części pleców), natychmiast skonsultuj z lekarzem. Jedz pokarmy bogate w żelazo. Od początku ciąży mogło przybyć ci ok.5 - 6 kg

Badania kontrolne
Kolejna wizyta planowa, kontrola ciśnienia tętniczego, obrzęków i opuchnięć w okolicy stóp, kostek i dłoni. W czasie wizyty lekarz sprawdza palpacyjnie wielkość i wysokość dna macicy, zleci badanie moczu i krwi, kontroluj również poziom żelaza we krwi, ponieważ odgrywa ono ważną rolę w procesie dostarczania i krążenia tlenu w krwi dziecka. W tym miesiącu podczas szczegółowego badania USG obserwuje się rozwój poszczególnych narządów dziecka, mierzy się ilość płynu owodniowego, bada się rytm bicia serca, jeśli jest odpowiednio ułożone można dokładnie określić
jego płeć.

Dziecko
25 tydzień ciąży
Nadal wzrasta ilość tkanki tłuszczowej,
mięśnie zaczynają się powiększać, następuje
ciągły rozwój kory mózgowej, mózg staje się coraz
większy, szkielet zaczyna kostnieć. Wielkość dziecka
ok. 30 - 33 cm, waga ok. 650 - 700 g.

26 tydzień ciąży
To początek III trymestru, dziecko zaczyna połykać płyn
owodniowy już przez nos, a nie przez usta jak do tej pory,
w ten sposób przygotowuje swoje płuca do oddychania.
Wielkość dziecka ok. 33 – 34 cm, waga ok. 700 - 800 g.

27 tydzień ciąży
Siatkówka oka wykształciła się, dziecko już sprawnie porusza
powiekami, na badaniach USG można podglądnąć nawet
jak dziecko płacze. Maluszek cały czas jest bardzo
aktywny, często przesunięcie nogi czy reki powodują
odkształcenia na twoim brzuchu. Wielkość dziecka
ok. 34 - 35cm, waga ok. 900 - 950 g.

28 tydzień ciąży
Meszek, który do tej pokrywał całe ciało zanika.
Maluszek w tym momencie zaczyna szybko przybierać na wadze. Wielkość dziecka ok. 35 - 40 cm, waga ok. 1000 - 1100 g.

Mama
Rosnący brzuch, sprawia, że masz coraz większe problemy z zasypianiem, ciężko ci również znaleźć wygodną pozycję do snu. Mogą dokuczać ci bóle pleców, możesz zauważyć u siebie nadmierne uczucie pocenia się. Występuje również spłycenie oddechu, spowodowane naciskiem macicy (mierzy już ponad 25 cm średnicy) na przeponę. W tym miesiącu możesz zacząć odczuwać skurcze Braxtona-Hicksa, co jest naturalne. Jednak jeżeli skurcze zaczną się nasilać i występować coraz częściej skontaktuj się z lekarzem. Piersi mogą produkować biało - żółty płyn tzw. siarę, przygotowując się ciągle do produkcji mleka. Czujesz się zmęczona i ociężała, znowu możesz mieć gorszy nastrój, spowodowane jest to narastającym strachem przed porodem oraz wątpliwościami czy odnajdziesz się w nowej roli. Wizyty w toalecie staną się coraz częstsze, macica naciska na pęcherz moczowy, stąd ciągłe uczucie pełnego pęcherza. Otoczki sutków, które ściemniały we wcześniejszych miesiącach mogą obejmować jeszcze większą powierzchnię piersi, dzięki czemu łatwiej będzie maluszkowi złapać pierś podczas karmienia. Od tego miesiąca, jeżdżąc samochodem nie musisz używać pasów bezpieczeństwa, chociaż ich użycie jest zawsze bezpieczniejsze. Od początku ciąży przybyło ci ok. 9 - 10 kg.

Badania kontrolne
Kolejna wizyta planowa, kontrola ciśnienia tętniczego, obrzęków i opuchnięć w okolicy stóp, kostek i dłoni. Palpacyjne badanie wielkości i wysokości dna macicy, badanie USG. Pomiędzy 24 a 25 tyg. ciąży należy wykonać badanie krwi - test na obciążenie glukozą, aby wykluczyć cukrzycę ciążową oraz podstawowe badanie moczu.

Dziecko
29 tydzień ciąży
Obserwujemy ciągły przyrost tkanki tłuszczowej
podskórnej. Większość struktur jest już rozwiniętych,
mózg jest na tyle wykształcony, że może już wspomagać
regulowanie ciepłotą ciała dziecka. System nerwowy jest
rozwinięty.
Wielkość dziecka ok. 40cm, waga ok. 1200 - 1250 g.

30 tydzień ciąży
Obserwujemy nadal intensywny rozwój mózgu, płuca są jeszcze
niedojrzałe. Dziecko zapamiętuje głos mamy i bicie jej serca.
Wielkość dziecka ok. 42 cm, waga ok. 1250 - 1450 g.

31 tydzień ciąży
Następuje ciągły rozwój dziecka, jeżeli urodziłoby się w tym
momencie ma dużą szansę na przeżycie. Wielkość dziecka
ok. 43 cm, waga ok. 1450 -1500 g.

32 tydzień ciąży
Dziecko nie jest już takie małe, dlatego zaczniesz słabiej
odczuwać jego ruchy, zaczyna brakować mu miejsca
w brzuchu na igraszki. W tym tygodniu powinno
odwrócić się głową w dół, przygotowując się do
wyjścia. Ponieważ ciągle rośnie i będzie miało coraz mniej miejsca nie powinno już zmienić swojej pozycji. Wielkość dziecka ok. 44 cm, waga ok. 1600 - 1700 g.

Mama
Powoli ciąża dobiega końca. Naturalnym jest, że jesteś zmęczona, mogą boleć cię nogi, plecy. Może ci się ciężko oddychać, a rozciągająca się skóra brzucha może cię swędzieć, ponadto możesz mieć skurcze łydek, zaparcia i wydaje ci się, że już nie dasz rady. Musisz jednak jeszcze uzbroić się w cierpliwość, pamiętaj, że każdy dzień to kolejny etap rozwoju maluszka i lepiej dla niego żeby urodziło się w terminie. W ósmym miesiącu zwiększa się ilość skurczów Braxtona-Hicksa, są one nieregularne, jeżeli przerodzą się w regularne skurcze skontaktuj się z lekarzem. Nadal pamiętaj o zdrowej diecie, teraz maluszek bardzo potrzebuje niezbędnych witamin i minerałów. Bądź również czujna i obserwuj ruchy dziecka, jednorazowo spróbuj naliczyć min. 10 ruchów, kopnięć czy uderzeń, jeżeli liczba ta jest mniejsza na wszelki wypadek skontaktuj się z lekarzem. Powoli szykuj wyprawkę do szpitala, będziesz spokojniejsza i gotowa na wypadek przedterminowego porodu.

Badania kontrolne
Kolejna wizyta planowa, kontrola ciśnienia tętniczego, obrzęków i opuchnięć w okolicy stóp, kostek i dłoni. Palpacyjne badanie wysokości dna macicy, badanie USG - analiza wielkości, ciężaru i położenia dziecka oraz bicia serduszka, kontrola podstawowych badań krwi i moczu. Od tego tygodnia wizyty będą planowane w odstępie dwu tygodniowym.

Dziecko
33 tydzień ciąży
Dziecko intensywnie się rozwija, szybko wzrasta
również jego waga. Wielkość dziecka ok. 45 cm, waga ok.
1800 g.

34 tydzień ciąży
Dziecko zamyka już oczy podczas snu i otwiera je kiedy jest
aktywne. W tym czasie kolor oczu każdego dziecka jest niebieski,
docelowa barwa oczu wykształci się w kilka tygodni po porodzie.
Wielkość dziecka ok. 45 - 46 cm, waga ok. 2200 g.

35 tydzień ciąży
Odczuwasz coraz rzadziej ruchy dziecka, nie martw się oznacza to tylko,
że dużo śpi. Wielkość dziecka ok. 47 cm, waga ok. 2500 g.

36 tydzień ciąży
Maluszek zaczyna przyjmować pozycję do porodu. Płuca dziecka
prawdopodobnie są już w pełni rozwinięte, co pozwoli mu
samodzielnie oddychać poza brzuchem mamy. Wielkość dziecka ok.
47 - 48 cm, waga ok. 2700 g.

37 tydzień ciąży
W jelitach gromadzi się smółka - pierwsza kupka, która będzie wydalona po porodzie. Wszystkie narządy i układy w organizmie dziecka są na tyle wykształcone i dojrzałe, że jest ono gotowe do samodzielnego funkcjonowania. Dziecko niewiele już rośnie, ale ciągle przybywa na wadze, w ostatnich tygodniach wciąż gromadzi tkankę tłuszczową, niezbędną do regulowania ciepłoty ciała. Dziecko może przyjść na świat w każdej chwili, poród po 37 tygodniu określa ciążę donoszoną. Wielkość dziecka ok. 47 - 48 cm, waga ok. 2900 g.

38 tydzień ciąży
Dziecko jak i matka oczekują na poród. Waga dziecka ok. 3100 - 3200 g.

39 tydzień ciąży
Oczekiwanie na wielki finał, dziecko ciągle ćwiczy oddychanie pobierając i wydalając płyn do płuc. Płuca wytwarzają substancję, dzięki której nie zapadną się wraz z pierwszym oddechu naszego maleństwa. Waga dziecka ok. 3200 - 3300 g.

40 tydzień ciąży
Badanie KTG pozwoli obserwować tętno dziecka, oraz skurcze macicy mówiące o zbliżającym się porodzie. Ułożenie dziecka główkowe pozwala na poród naturalny, natomiast ułożenie dziecka pośladkowe kwalifikuje do cięcia cesarskiego. Czekamy na poród, chociaż tylko 5% kobiet rodzi w wyznaczonym terminie, większość porodów występuje ok.2 tygodnie przed lub 2 tygodnie po wyznaczonym terminie.

Mama
Pod koniec ciąży możesz mieć jeszcze większe problemy ze spaniem, odczuwać bóle pleców. Dwa, trzy tygodnie przed porodem brzuch opada, wtedy zazwyczaj mijają problemy z płytkim oddechem. Odczuwasz coraz częstsze i silniejsze skurcze macicy, mogą wystąpić niewielkie plamienia na skutek zmian hormonalnych, wszystko zapowiada nadejście na świat upragnionego maluszka.

Badania kontrolne
W ostatnim miesiącu wizyty u ginekologa są częstsze, przynajmniej raz w tygodniu, w tym czasie lekarz ocenia położenie i wielkość dziecka, stan i położenie łożyska, tak aby ocenić czy nie ma żadnych przeciwwskazań do porodu naturalnego. Obserwuje także stopień rozwarcia szyjki macicy. Badanie KTG kontroluje tętno dziecka oraz skurcze macicy.