Ciąża w pracy?

Masz do niej prawo!

Dowiedziałaś się, że jesteś w ciąży. Szef gratuluje i obiecuje, że etat będzie czekał. Ty jesteś pewna, że pojedziesz na porodówkę prosto z pracy. Scenariusz idealny, niestety życie lubi nieprzyjemnie zaskakiwać. Często rodzinna euforia łączy się ze strachem o pracę. Dlatego zamiast obawiać się, powinnaś dobrze zapoznać się z prawami jakie przysługują każdej kobiecie w ciąży.

Będę mamą
Kobieta nie powinna zbyt długo zwlekać z poinformowaniem pracodawcy, że spodziewa się dziecka. Po pierwsze pozwoli to uniknąć frustracji związanych z oczekiwaniem na ten właściwy moment, a po drugie wszystkie zasady zawarte w kodeksie pracy są sformułowane korzystnie dla kobiety w ciąży. Obowiązki pracodawcy względem pracownicy zaczynają się od momentu, kiedy przyszła mama potwierdza zaświadczeniem lekarskim, że jest w ciąży (art. 185 § 1 k.p.).

Wypowiedzenie umowy o pracę
Pracodawca nie może wypowiedzieć, ani rozwiązać umowy o pracę podczas ciąży, a także w okresie urlopu macierzyńskiego (art. 177 §1 k.p.). Dotyczy to każdej umowy o pracę z wyjątkiem umów na okres próbny krótszy niż miesiąc. Jeżeli kobieta jest zatrudniona na okres próbny przekraczający miesiąc, a umowa o pracę ulega rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, to z mocy prawa zostaje ona przedłużona do dnia narodzin dziecka. W przypadku umowy na zastępstwo nie obowiązują przepisy zapewniające przedłużenie umowy o pracę do dnia porodu. Zostaje rozwiązana automatycznie z upływem czasu na jaki była zawarta (art. 177 § 3 k.p.).

Zasiłek chorobowy w czasie ciąży
Przez cały okres trwania ciąży wysokość zasiłku chorobowego wynosi 100 wynagrodzenia (art. 92 k.p.), niezależnie czy jest ono wystawione przez lekarza ginekologa czy ogólnego. Wyjścia na badania Kobieta w ciąży ma prawo do wzięcia wolnego na czas badań medycznych (art. 185 § 2 k.p.) bez względu na to, czy jest zatrudniona na pełny lub częściowy etat. Jednak takie zwolnienie przysługuje tylko wtedy, gdy nie mogą się one odbyć poza godzinami pracy, czyli nie dotyczy np. wizyty u dentysty.

Ograniczenie zawodowych obowiązków
Kobieta w ciąży nie może pracować w godzinach nadliczbowych ani nocnych czyli między 22.00 a 6.00 (art. 178 k.p.). Jeśli pracuje fizycznie, czyli musi dźwigać ciężary lub w trudnych warunkach, czyli musi stać więcej niż trzy godziny dziennie, pracuje w hałasie lub w kontakcie ze szkodliwymi substancjami chemicznymi, to pracodawca musi zagwarantować lżejsze zajęcia na czas ciąży i karmienia piersią. (art. 179 k.p.) W przypadku pracy przy komputerze, przysługuje prawo do ograniczenia czasu pracy do czterech godzin dziennie. Jeśli chodzi o wyjazdy na delegacje, pracodawca musi uzyskać na nie zgodę kobiety.

Urlop macierzyński i wychowawczy
Od 2009 roku kobiecie przysługuje urlop macierzyński (art. 180 k.p.) w wymiarze:

• 20 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie,
• 31 tygodni w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie,
• 33 tygodni w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie,
• 35 tygodni w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie,
• 37 tygodni w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie.

Podczas urlopu macierzyńskiego wysokość pensji wynosi 100 podstawowego wynagrodzenia. Jeśli po upływie 14 tygodni po porodzie kobieta chce wrócić do pracy, to resztę urlopu może wykorzystać ojciec dziecka. W przypadku umowy o pracę na zastępstwo prawo do urlopu macierzyńskiego kończy się w momencie wygaśnięcia umowy, wówczas kobieta może wystąpić o zasiłek wychowawczy.

Po zakończeniu urlopu macierzyńskiego jedno z rodziców (jeśli czas zatrudnienia wynosi co najmniej 6 miesięcy) może wystąpić o urlop wychowawczy (art. 186 k.p.) w wymiarze do 3 lat i może trwać do ukończenia przez dziecko 4 lat. Urlop wychowawczy jest bezpłatny. W okresie korzystania z urlopu wychowawczego można starać się o dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w wysokości 400,00 zł miesięcznie. Zasiłek jest przyznawany pod warunkiem, że dochód na członka rodziny nie przekracza 504,00 zł.

Przerwa na karmienie
Przerwy na karmienie (art. 187 k.p.) nie przysługują, jeśli czas pracy nie przekracza 4 godzin dziennie. Jeśli kobieta pracuje do 6 godzin to ma prawo do jednej przerwy, a powyżej 6 godzin do dwóch. W przypadku jednego dziecka każda z przerw może trwać do 30 minut. Jeśli kobieta jest matką bliźniaków – do 45 minut. Zamiast dwóch krótkich przerw można wziąć jedną długą. Kobieta może również ustalić z pracodawcą, że zamiast przerw będzie przychodzić do pracy później lub odpowiednio wcześniej.

Data dodania: 22.10.2009r.